Pinoy Mental Health Blog

Mga Maling Gawi ng Pag-iisip (Cognitive Distortions)

by , on
Mar 30, 2018

Ang isang sistema na ginagamit sa talk-therapy (psychotherapy) ay ang CBT (Cognitive Behavioral Therapy). Sa CBT, binibigyang importansiya ang mga kahulugan o interpretasyon na binibigay natin sa mga: (1) bagay na nagyayari sa atin sa totoong buhay, at (2) mga bagay na nararanasan natin sa ating pagmumuni o pag-iisip. Ang mga kahulugan o interpretasyon na ito ay nagiging dahilan para makaramdam tayo ng emosyon, at ang mga emosyon na ito ay ang magiging ugat ng kung paano tayo aaksyon, gagalaw, o mag-re-react.

Halimbawa, sinabi ng iyong boyfriend na: “Medyo sunog yung hotdog, ano. Pero masarap gusto ko ‘to tustado!” Halimbawa ng mga maari natin maisip kung mali ang gawi natin:

  • Wala na talaga akong nagawang tama.
  • Sabi niya sunog ako magluto?
  • Hihiwalayan niya na ako dahil dito.

Ang mga bagay na ito ay tinatawang sa CBT na Cognitive Distortions o mga maling gawi ng pag-iisip o pag-bibigay-kahulugan. Ang mga cognitive distortions na ito may maaring magdulot na tayo ay: maainis, madepress, magalit, atbp. Ang mga maling gawi na ito ay natutunan natin at hindi naman natin sinasadya o ginugustong isipin talaga pero naging gawi na nga natin. Dahil ito ay gawi lamang pwede itong mai-tama.

Ang mga Cognitive distortions na ito ay maaring ma-correct/mai-tama sa pamamagitan ng pag-pansin sa ating mga gawi, paglilista, at pag-mu-muni-muni kung paano natin ito maitatama.

Ang mga pinakamadalas na maling gawi ng pagbibigay-kahulugan ay:

  1. “Wala na talaga akong nagawang tama” – BLACK and WHITE THINKING – pag-grupo sa mga bagay sa dalawang mag-kasalungat na pagpipiliian lamang. Gusto niya ako vs galit siya sa akin; Lahat ng gawa ko tama vs lahat na lang mali; matalino siya vs bobo siya. Sa totong buhay maraming mga bagay na hindi mailalagay sa black o white lang, minsan may nakakalimutan tayo o sasabihin natin minsan “tao lang…” hindi natin kailangan maisip na bobo tayo o wala na tayong ginawang tama dahil lang sa nagkakamali tayo.
  2. “Sabi niya sunog ako magluto” – FILTERING – maling gawi na kung saan napapansin lang ang negatibong aspeto at doon lang nag-fofocus. Sabi sa halimbawa sa taas, gusto niya ang tostado pero ang narinig lang ng girlfriend na sinabing sunog ang luto niya.
  3. “Hihiwalayan na ako nito” – CATASTROPHIZING – parating worst-case scenario ang palagay nating mangyayari.

Ang tatlong ito ang mga pinakamadalas natin gawing mga pilipino na maling gawi ng pag-iisip. Ilan pa sa mga Cognitive distortions na ginagawa natin ay:

  1. OVERGENERALIZATION – pag nangyari minsan, parati na lang natin feeling mangyayari ulit sa bawat pagkakataon. Madalas ang mga taong nagkakaroon ng anxiety ay nag-iisip ng ganito. “Hihimatayin ako dun…”
  2. JUMPING TO CONCLUSION – wala pa nga sinasabi pero may interpretasyon na o kahulugan na sa atin. Sa halimbawa sa taas, kunwari walang sinabi si boyfriend, pero nag-isip pa rin siya paulit-ulit na: “sasabihin nito sunog ang luto ko, sasabihin nito…”
  3. DISQUALIFYING THE POSITIVE – sabi ni boyfriend “wow, gusto ko to” tapos ang maiisip pa rin ni girlfriend “nagiging mabait lang siya…”
  4. EMOTIONAL REASONING – “feeling ko ang loser ko, therefore, loser ako.” “nagagalit ako ibig sabihin may ginawa ka ngang mali.” Dahil lamang sa nararamdaman natin nag-co-conclude na tama iyon.
  5. SHOULD STATEMENTS – “DAPAT” “dapat ginawa ko yung hiling niya” “dapat hindi siya masyadong demanding” “dapat huwag siya masyadong sakim”
  6. PERSONALIZATION – bumagsak ang kapatid mo sa school, “wala kong kwentang kuya/ate/nanay/tatay” Inaako mo ang mga pagkakamali ng iba. Hindi lahat ng bagay na mangyayari na mabuti o masama ay sadyang dahil lamang sa iyo kungdi sa maraming kadahilanan.

Paano natin maitatama ang mga ito? Dapat tayo ay mag-lista sa araw-araw ng ating mga pagmumuni muni. Pagkatapos, lagyan natin kung anong cognitive distortion ang ginagawa natin at kung ano ang nararamdaman natin dahil doon. Pagakatapos mag-iisip tayo ng alternatibong paraan ng pag-iisip na mas healthy at makakabuti sa pakiramdam natin at pansinin kung pag ganoon ba ang inisip natin ay hindi na tayo makakaramdam ng masama.

“Marami pa namang pagkakataon sa susunod na makakapagluto ako ng hotdog, mas pag-bubutihin ko na”

“Gusto pala niya ng tustado, tatanungin ko kung gaano ka tustado ang gusto niya”

“Iba-iba pala ang gusto ng tao hahaha yung dati kong boyfriend ayaw ng sunog, ito gusto naman sunog hihihi…”

 

================================================
Likha ni :
Christopher P. Alipio, MD, DSBPP
Acute Psychiatric Unit
Amang Rodriguez Memorial Medical Center
================================================
May katanungan ka ba tungkol sa mga Mental Disorders o Mental Health? Ipadala sa pinoymhblog@gmail.com at subukan natin sagutin at talakayin.
================================================

Psychiatry at Mga Pelikula

by , on
Oct 15, 2017

Ilan sa mga pelikula na ito ay may tema na tungkol sa mga karamdamang pang-kaisipan. Ilan ito sa mga minumungkahi ko sa mga estudiante ko na panoorin para mapag isipan nila ang mga tungkol sa iba’t-ibang aspeto ng psychiatry at psychology.

Brothers (2009) – Jake Gyllenhaal, Natalie Portman, at Toby Maguire – Istorya tungkol sa isang sundalo na naging prisoner-of-war (POW) sa middle east. Pag balik niya, nakaranas siya ng PTSD o post-traumatic stress disorder. Kitang-kita sa pag-ganap ni Toby Maguire kung ano ang mga nararanasan ng mga taong dumanas ng traumatic life events.

Silver Linings Playbook

Ipagpapatuloy…

Paano Malalaman kung “Mature” ang Isang Tao? Pt.2

by , on
Sep 28, 2017

Ikalawang Bahagi – –

Basahin: Paano Malalaman Kung “Mature” ang Isang Tao?

Relationships – Pakikipag-kapwa

Sa usapin tungkol sa Relationships, hindi lamang ito tumutukoy sa mga romantic relationships kungdi sa pakikipag-kapwa sa lahat o ang kapasidad na bumuo ng relasyon sa kaibigan, mga acquaintances (kakilala pero hindi malapit), at kasama nga rin ang mga romantikong relasyon/pag-ibig.

Sa aspetong ito, ang mga bagay na ito ang importanteng isaalang-alang:

  1. Trust – Tiwala
  2. Sense of Self and Others –
  3. Security – Seguridad
  4. Intimacy – Pagiging Malapit
  5. Mutuality – Pagbabahagi ng Patas

Trust

Importante sa pakikipag-kapwa ang abilidad na magtiwala sa iba. Ang tiwala ay natututunan natin simula noong tayo ay sanggol pa.

Sense of Self & Other

Ang isang taong mature ay may kakayanan at nakaka-intindi na siya at ang iba ay merong mabuti at hindi magandang mga ugali. Madalas, nakikita natin ang iba o ang ating sarili mismo na “masama talaga ako,” “wala na akong nagawang maganda,” o ang iba, “demonyo ka, wala ka na nagawang maganda,” ngunit sa totoo lang, ang isang tao ay binubuo na meron parehong maganda at hindi mabuting mga ugali at aspeto.

Sa mga taong may sapat na maturity, nakikita nila ang mga tao na merong sariling mga paniniwala, damdamin, emosyon, pangangailangan, at mga dahilan kung bakit nila ginagawa ang mga ginagawa nila. May mga pagkakataon na hindi natin naiintindihan kung bakit ayaw sumama sa libangan natin ang ating mga kaibigan o mahal sa buhay. “Bakit ayaw niya ako samahan manood ng horror movie?” Nakakalimutan natin na sila ay hiwalay na tao at hindi umiikot ang mundo sa atin. Sila ay may mga sariling hilig at damdamin. Ang isang mature na tao ay naiisip at natatanggap ito, at hindi sila madaling masasaktan, at maari nilang maisip, “baka takot siya sa horror, hindi siya nag-eenjoy.

Security

Ito ay tumutukoy sa pagkaka-intindi na kahit:

  • wala sa paligid ang iyong kaibigan o mahal sa buhay
  • may hindi pagkakaunawaan
  • may iba pang hindi ok sa relasyon

hindi nito ibig sabihin na maglalaho o awtomatikong masisira ang relasyon.

Kung ang tao ay may karakter na pagiging secured, karaniwan sila ay kayang magpanatili ng relasyon kahit na meron isa o ilang bagay na hindi nila partikular na gusto tungkol sa isang tao. Meron silang ilang mga relasyon mapa-kaibigan, pag-ibig, o acquaintance na tumagal, at naglalaan sila ng panahon at enerhiya sa pakikipag-kapwa para mapanatili ang kanilang relasyon.

Intimacy – Pagiging Malapit

Ang pagiging malapit na tinutukoy sa intimacy ay hindi lamang sa aspetong sekswal kungdi ang abilidad natin na makapag-bahagi tungkol sa ating sarili, sa ating mga nararamdaman, sa ating mga karanasan, mga gusto at minimithi, at mga kabiguan (disappointments).

Kung ang relasyon natin sa isang kaibigan o mahal sa buhay halimbawa ay mature, nasa level ito na nakakapagbahagian tayo ng ilang bagay tungkol sa ating sarili. May mga pagkakataon na isang aspeto lang ang ating naibabahagi, halimbawa, mga karanasan natin naikwekwento natin sa mga kaibigan, at ang iba naman ay naibabahagi natin sa ating romantic partner, at ito ay ok lang. Siempre, ang pagiging malapit natin sa iba ay nakasaalang-alang sa level ng tiwala natin sa tao. Kasama ang kapasidad nating kumilatis kung katiwa-tiwala ang isang tao para tayo ay makipag-kapwa sa kanila kung tayo ay magbabahagi ng tungkol sa ating sarili at sa level of maturity natin bilang isang tao.

Mutuality

May mga taong “take ng take,” sa isang relasyon. Karaniwan sa mga taong ito na mababa ang kapasidad na makaramdam kung ano naiisip at nararamdaman ng iba (empathy). May mga taong bigay rin naman ng bigay. Pareho itong hindi “matured” o “healthy.” Ang isang relasyon ay dapat may balanseng pagtanggap at pagbibigay.

Tinitimbang natin sa pangkabuuan ang mga tinatalakay natin tungkol sa ating sarili at relasyon at ang mga susunod pa nating tatalakayin kung ang isang tao ay may sapat na maturity o wala. Walang iisang criteria o pamantayan o bilang para masabi na ikaw ay matured o hindi kungdi, kung mas maraming bagay na nagtuturo na ikaw ay may maturity, ikaw ay matured. Maari rin na halimbawa ikaw ay matured sa iyong pagkakakilala sa sarili ngunit kulang sa maturity sa pakikipagkapwa.

Sa susunod, tatalakayin pa nating ang iba pang mga aspeto.

Abangan: Huling Bahagi – – Adapting, Cognition, Work & Play

================================================
Likha ni :
Christopher P. Alipio, MD
Acute Psychiatric Unit
Amang Rodriguez Memorial Medical Center
================================================
May katanungan ka ba tungkol sa mga Mental Disorders o Mental Health? Ipadala sa pinoymhblog@gmail.com at subukan natin sagutin at talakayin.
================================================

Paano Malalaman kung “Mature” ang Isang Tao?

by , on
Sep 23, 2017

Unang Bahagi – – Madalas, masasabihan ka ng iyong SO (significant other, kasintahan, ano man ang gusto mong itawag dun), “immature ka kasi!” Ano ba ang batayan kung ang isang tao ay “mature.”

Ang mga sumusunod po ang ginagamit kong batayan kapag sinusuri ko ang ugali ng pasyente/kliyente:

  • Self – “sarili,” o pagkakakilala sa sarili
  • Relationships – pakikipag kapwa (hindi lamang eksklusibo sa romantikong relasyon)
  • Adapting – pagbagay sa sitwasyon
  • Cognition – pag-intindi o pag-“interpret” sa mga naoobserbahan sa loob at labas ng sarili
  • Work & Play – pagiging productive/silbi at paglilibang

Talakayin po natin ang una…

Self – “sarili,” o pagkaka-kilala sa sarili

May dalawang bagay po na importante kung ating pinaguusapan ang ating sarili, una, ay yung pagkaka-kilala mismo natin sa ating sarili, at pangalawa, yung pag-control natin ng ating self-esteem (pagpapahalaga sa sarili).

1. Ang pagkaka-kilala natin sa ating sarili

Ito ay pwede rin nating tawaging – Identity. Ikaw ba ay sigurado sa iyong pagkaka-kilala sa iyong sarili? Karaniwan, kung ikaw ay sigurado, ginagamit mo ito sa mga desisyon na ginagawa mo sa buhay. Halimbawa, nakikita mo ang iyong sarili bilang isang mapagkawang-gawa gusto parati tumulong sa iba kaya pinili mo maging social worker. Kung hindi ka sigurado sa iyong pagkakakilala sa sarili mo, maari itong maging dahilan kaya di ka makapili ng gusto mong gawin sa buhay, o magkaroon ng isang desisyon, isa sa mga tanda ng pagiging immature. Kung kilala mo talaga ang sarili mo na ikaw ang tipong hindi komportable sa mga sosyalan, hindi mo ilalagay ang sarili mo sa sitwasyon na iyon at hindi ka rin manghihinayang na hindi ka nakasama.

Isa pang bagay ay ang mga pantasya (fantasy) mo patungkol sa iyong sarili. Normal na magkaroon ng pantasya tungkol sa iyong sarili. Ang mga pantasyang ito tungkol sa ating sarili ang nagbibigay sa atin ng aliw, comfort, mga goals(layunin), at escape (panandaling pagtakas sa realidad). Ang tanda kung ikaw ay mature o immature ay kung ang iyong mga pantasya ay katulad o kahanay, o magkadugtong sa iyong identity. Sa halimbawa kong unang nabanggit, pantasya mo kunwari na kilalanin ka o bigyan ng Nobel Peace Prize katulad ni Mother Theresa sa pagiging social worker. Magkadugtong ang mga pantasya mo at kung ano ang tunay na pagkakakilala mo sa iyong sarili. Kung ikaw ay immature, maaring pantasya mo pa rin maging si spider man. 🙂

2. Pag-control ng ating self-esteem (Pagpapahalaga sa sarili)

Una, isa sa mga tanda ng maturity ay ang kahinaan o tibay sa mga banta laban sa self-esteem. Halimbawa may magsabi sa iyo na “ang pangit ng gawa mo…” ikaw ba ay mawawalan agad ng pagpapahalaga sa sarili o medyo matibay ang iyong loob?

Kung magkaroon ng pagkakataon na may mga ganoong banta, ano ang iyong nagiging paraan ng pag-adapt? Ito yung mga tinatawag na defense mechanisms (Basahin: Ano yung mga Defense Mechanisms?) May mga paraan na matatawag nating mature na mga paraan ng pag-adapt – – halimbawa, magsisipag ka sa trabaho o eskwela, o itututok mo ang sarili mo sa pag-gygym, magiging mas competitive o magiging less competitive ka, o tatawa ka na lang kasama nila sa gawa mo. May mga paraan din na hindi masyadong mature — halimbawa, magagalit ka at magyayabang na “hindi ang ganda nga nito!”, magdadabog ka dun sa taong nagsabing pangit ang gawa mo, o di kaya aawayin mo yung katulong niyo dun mo ipapasa ang iyong inis.

Karaniwan kung may nakikita tayo sa iba na bagay o kakayanan na atin din gusto para sa ating sarili, nakakaramdam tayo ng inggit. Kung nakakaramdam ka na gusto mo maging katulad ng taong iyon o magakaroon din ng meron siya, o kahit higit pa, ok lang ‘yon, hindi yun immature. Pero kung nakakaramdam ka na gusto mong sirain siya para makalampas, yun ang emotional immaturity.

Isa pa sa mga tanda ay kung paano natin ginagamit ang ibang tao para mapanatili natin ang ating self-esteem. Tanda ng maturity ang kakayanan mo mapanatili ang iyong self-esteem kahit hindi parati kang nabibigyan ng papuri patungkol sa iyong sarili. Siempre, kung puro batikos ang iyong maririnig, may masama itong epekto. Ang punto ko ay karaniwan sa mga kulang sa maturity ay ang parati nilang kailangan mabigyan ng papuri para mapanatili ang integridad ng kanilang self-esteem. At pag nawala ang mga ito, guguho ang kanilang identity at self-esteem.

Unang bahagi pa lang po ng topic na ito, sa susunod, tatalakayin ko ang… Relationships (pakikipag kapwa).

Ito po ba ay isang interesting na topic para sa inyo? Welcome po ang feedback at mga tanong, ipadala lamang sa email na nasa ibaba.

Basahin: Ikalawang Bahagi – Relationships

================================================
Likha ni :
Christopher P. Alipio, MD
Acute Psychiatric Unit
Amang Rodriguez Memorial Medical Center
================================================
May katanungan ka ba tungkol sa mga Mental Disorders o Mental Health? Ipadala sa pinoymhblog@gmail.com at subukan natin sagutin at talakayin.
================================================